Programmaplan

Leefbare wijken en dorpen

2.1.6.1 Meerjarige opgaven

Meerjarige opgaven
Almelo bestaat uit tien wijken en twee dorpen die vervolgens weer bestaan uit 67 verschillende buurten. Deze dorpen, wijken en buurten zijn allemaal uniek. Het is niet uniek dat inwoners van deze buurten in een schone, veilige en plezierige buurt, wijk of dorp willen wonen; in een leefbare omgeving. Wanneer inwoners hun wijk of dorp leefbaar vinden, is er sprake van een vitale en levendige stad. Hier wordt aan gewerkt langs twee lijnen:

  1. Verbeteren van de leefbaarheid (sociaal en fysiek) in heel Almelo.
  2. Versterken van de integrale samenwerking in en met wijken en dorpen.

Verbeteren van de leefbaarheid (sociaal en fysiek) in heel Almelo
De inzet van ‘Leefbare wijken en dorpen’ is niet om alle wijken en dorpen naar een gemiddeld niveau te tillen, er is verschil tussen de wijken en dorpen en dat mag blijven bestaan. Wel willen we in de wijken waar de leefbaarheid onder druk staat, zorgen dat de basis op orde is en blijft en we stappen zetten in het vergroten van de leefbaarheid. Voor de wijken waar de leefbaarheid voldoende dan wel goed is, willen we de leefbaarheid op peil houden en daar waar mogelijk vergroten.
Voor het verbeteren van de leefbaarheid hebben we ingezet op de volgende werkvelden:

  • In de wijk of dorp is het schoon, heel en veilig.
  • Wijken en dorpen zijn meer sociaal toekomstbestendig
  • Wijken en dorpen zijn meer fysiek toekomstbestendig

Versterken van de integrale samenwerking in én met wijken en dorpen
Om Almelo een levendige en vitale stad te laten zijn, is goede samenwerking nodig met én tussen inwoners, strategische partners als ook binnen de eigen gemeentelijke organisatie. De verschillende samenwerkingen en deze (integraal) bij elkaar brengen vraagt de komende jaren de nodige aandacht.
We hebben daarom ingezet op de volgende werkvelden:

  • Het versterken van participatie door het verbeteren van bewonersparticipatie, overheidsparticipatie en participatie door maatschappelijke organisaties.
  • Het versterken van het wijkgericht werken door het verbeteren van de samenwerking tussen lijn- programma en wijksturing.

Wat hebben we gedaan en wat hebben we bereikt
De projecten en activiteiten die we voor leefbare wijken en dorpen uitvoeren dragen veelal bij aan het realiseren van de beide doelstellingen. Willen we samen meer bereiken op het verbeteren van de leefbaarheid dan moeten we beter samenwerken. Andersom door de integrale samenwerking tussen partijen te verbeteren, kan samen meer worden bereikt voor de leefbaarheid in de wijken en dorpen. Daarom worden de projecten en activiteiten voor beide doelstellingen in één paragraaf en in één tabel weergegeven. Het uitvoeren van deze projecten en activiteiten vindt zoveel mogelijk sámen met inwoners, externe partners en verschillende disciplines binnen de gemeentelijke organisatie plaats. De wijkregisseur is hierbij vaak de aanjager en de spin in het web, hij /zij heeft contacten met zowel bewonersgroepen, wijkgerichte organisaties als de collega’s binnen de eigen organisatie.

Activiteiten

Omschrijving

Uitvoeren wijk- en dorpsopgaven

Voor elke wijk en dorp is in 2023 een wijk/dorpsopgave gemaakt. De wijk- en dorpsopgaven beschrijven per wijk en dorp de strategische opgaven. In 2025 zijn de wijk- en dorpsopgaven herijkt en is voor elke wijk/dorp een concreet jaarplan voor 2025-2026 geschreven. Dit is gedaan samen met de strategische partners in de wijk als woningcorporaties, Avedan, inwoners en gemeentelijke eenheden.
Aan de herijkte wijk- en dorpsopgaven is ook samen met de partners uitvoering gegeven. De wijkregisseur voert regie op het uitvoeren van de wijkopgave en blijft hierbij inzetten op het beter samenbrengen van plannen en belangen van inwoners, externe en interne partners. Zo komen we tot een integrale aanpak per wijk waarbij wordt gewerkt aan het op peil houden en verbeteren van de leefbaarheid in de wijken en dorpen.

Als voorbeeld het overleg leefbaarheid Haghoek. Naar aanleiding van de ontwikkellocatie Schelfhorstdwarsweg zijn door (buurt)bewoners allerlei bezwaren geuit. Door samen met een aantal van de buurtbewoners, de locatiemanager AZC, politie en betrokkenen vanuit de gemeente een overlegtraject te starten zijn de relevante leefbaarheidsvraagstukken gedefinieerd en opgepakt. Zo is de leefbaarheid in en rondom de Vriezenveenseweg verbeterd.

Ondersteunen bewonersinitiatieven

Inwoners met een goed idee om hun woon- en leefomgeving te verbeteren en hier zelf mee aan de slag willen, werden ook in 2025 ondersteund. Iedereen met een goed idee krijgt de kans om dit uit te voeren. We helpen initiatiefnemers waar nodig met advies, kennis, het werven van vrijwilligers en subsidies, het creëren van draagvlak in de buurt, met materiaal of met geld. Dit kan gaan om een project voor een straat of buurt, maar ook om een plan voor een hele wijk, dorp of zelfs de hele stad.
Het verbeteren van de voetbalkooi in de Kerkelanden tot een multisportkooi op verzoek van de doelgroep is een mooi voorbeeld. Ook de nieuwe inrichting van het Kareliapark begon met vragen en ideeën van bewoners om in het park een andere groenstructuur aan te leggen.

Almelo Buurt Samen

Almelo Buurt Samen is dé website voor bewonersinitiatieven in de gemeente Almelo. Van 2024 tot en met Q1 2025 draaiden we een proef in de wijken Sluitersveld en Windmolenbroek. In de drie rondes in deze pilotperiode zijn in totaal 81 initiatieven gestart, waarvan 66 zijn uitgevoerd of in uitvoering zijn, 9 nog in de spaarfase zitten en 6 niet geslaagd zijn.

De evaluatie die we in Q2 2025 uitvoerden was dusdanig positief dat besloten is dit project uit te rollen over de hele stad.
De eerste ronde voor de hele stad vond plaats in november 2025. Van alle huishoudens in de gemeente Almelo heeft 21%, dus 1 op de 5 huishoudens, de bon ingezet. Dit percentage is hoger dan de eerste ronde in de pilotperiode en is in lijn met de eerste ronde van andere gemeenten die met dezelfde methodiek werken.

Vanaf september 2025 zijn in totaal 107 initiatieven goedgekeurd waarvan 57 initiatieven voldoende gespaard hebben en soms al uitgevoerd zijn, 46 initiatieven nog aan het sparen zijn en 4 het streefbedrag niet hebben gehaald.

We zien een groeiend aantal bewonersinitiatieven en bereiken een nieuwe groep mensen die eerder niet betrokken waren. De initiatieven variëren qua thema, wat de diversiteit en creativiteit van de inwoners weerspiegelt.

Voor voorbeelden van de verschillende initiatieven verwijzen we naar de website van Almelo Buurt Samen (Almelo Buurt Samen)

Uitvoeren 'aanpak van onderop’

In 2024 zagen we al de positieve effecten van de zogenaamde ‘aanpak van onderop’. Bij een dergelijke aanpak gaan we uit van de talenten en kwaliteiten die in een wijk aanwezig zijn. We starten vanuit wat er al is en bouwen dit verder uit vanuit de prioriteiten van de wijk. Een dergelijke aanpak vraagt om een goede samenwerking met verschillende partners zoals inwoners, woningcorporaties en welzijnswerk. Door sociale relaties tot stand te brengen en onvermoede capaciteiten van bewoners en organisaties binnen de buurt/wijk te mobiliseren, werken we van binnenuit aan een leefbare buurt. Het opbouwen van het benodigde vertrouwen kost echter tijd.

In 2025 is deze werkwijze voortgezet. Zo werd in de Binnenstad met de ABCD-methode de openbare ruimte in de Mennistenhoek opgeknapt, ontstonden verschillende bewonersinitiatieven in Westersluitersveldlanden en kwam er een magazine uit in de Boomplaats met resultaten en informatie over de werkwijze. Aan de Parallelweg wordt de buurtgroep door de ABCD-aanpak* steeds uitgebreider en wordt wederom een grote buurtactiviteit georganiseerd.

*ABCD Aanpak is de ‘Asset Based Community Development’ – aanpak. Door het tot stand brengen van sociale relaties in een buurt en door de onvermoede capaciteiten van bewoners en organisaties binnen de buurt/wijk te mobiliseren, werken we van binnenuit de buurt aan een leefbare woonomgeving

Leeflab

Met het Leeflab, ook een ‘aanpak van onderop’, zetten we in op veerkrachtversterking van bewoners en het voorkomen van opvolgende problematiek. Bij een ingrijpende levensgebeurtenis is vaak te voorspellen welke problemen daarop volgen. Het Leeflab richt zich op vier pijlers: 1) beleid, 2) voorliggend veld, 3) sociaal wijkteam, 4) straatniveau. Door tegelijkertijd op alle vier de pijlers in te zetten maken we structurele impact.

Het Leeflab is in de Riet is een driejarige pilot (start 2024) en is een gezamenlijk project van het programma Sociaal en Vitaal, Uitvoering Sociaal en Wijkregie. In 2025 zijn de straatacties waarbij men huis aan huis aanbelt, verder uitgebreid naar meer straten. In een aantal straten zijn naar aanleiding van deze acties ‘knooi en pieldagen’ gehouden waarbij inwoners samen met de professionals in de straat bezig gaan met het opruimen en aanpakken van de openbare ruimte.
Deze aanpak wordt door de inwoners gewaardeerd. Dit blijkt uit de metingen via enquêtes die worden uitgevoerd aan het begin en na een tijdje in de betrokken straten.

Wijkaccommodaties

Vanaf 1 januari 2025 is de exploitatie en het beheer van zes van de tien gemeentelijke wijkaccommodaties* overgenomen door de gemeente Almelo. Het gaat om de wijkaccommodaties de Schöppe (De Riet), MFA Eninver (Wierdensehoek), de Goossenmaat (Nieuwstraatkwartier), de Driehoek (Ossenkoppelerhoek), de Schelf (Schelfhorst) en Mölln'wiek (Windmolenbroek).
De inbedding in de gemeentelijke organisatie is soepel verlopen. We merken dat door de inbedding in de gemeentelijke organisaties de wijkaccommodaties meer in beeld zijn. Zo is in Eninver een uitwijklocatie voor Burgerzaken ingericht en is in 2025 ook ruimte voor twee bibliotheekvoorzieningen in de wijkaccommodaties gevonden.
Het is gelukt om afgezien van incidentele overgangskosten, binnen de bestaande middelen te blijven.

De exploitatie en beheer van vier overige wijkaccommodaties (’t Aahoes, ’t Brookshoes, ’t Dok en de Trefhoek) wordt uitgevoerd door de stichtingen. Zij ontvingen ook in 2025 subsidie.
Helaas heeft stichting de Trefhoek het faillissement moeten aanvragen en zijn zij in juli 2025 failliet verklaard. Een curator handelt het faillissement af.
In het laatste kwartaal 2025 gaf ook het bestuur van de stichting ’t Dok lastig nieuwe bestuurders te kunnen vinden als ook in financieel zwaar weer te zitten. Samen met het bestuur wordt gekeken hoe beide problemen op te lossen.

*'de gemeentelijke wijkaccommodaties zijn: ‘t Aahoes (Aadorp), 't Brookshoes (Bornerbroek), 't Dok (Binnenstad), de Trefhoek (Sluitersveld), de Schöppe (De Riet) MFA Eninver (Wierdensehoek), de Goossenmaat (Nieuwstraatkwartier), de Driehoek (Ossenkoppelerhoek), de Schelf (Schelfhorst) en Mölln'wiek (Windmolenbroek)

Aanjagen verduurzamen (particuliere) woningen

In 2025 is bij verschillende straatacties gepoogd inwoners te stimuleren hun woning te verduurzamen. Een aantal keren zijn de energiefixers aangesloten bij deze straatacties bijvoorbeeld in Westersluitersveldlanden. Inwoners wordt gewezen op de energiecoach, bouwadviseur en/of energiefixers die inwoners maatwerkadvies geven over het verduurzamen van hun woning.
Bij verschillende activiteiten zoals Möln’festival, Zorgbraderie, lentefestijn wordt informatie gegeven over verduurzamen

Stimuleren vergroenen van wijken

Een groene leefomgeving verbetert het welzijn van inwoners, gaat hittestress en verdroging tegen en heeft een positief effect op de biodiversiteit. In 2025 hebben we groene bewonersinitiatieven, zoals geveltuintjes en groenadoptie, gestimuleerd en ondersteund. Op de website Almelo Buurt Samen staan meer dan 10 projecten die het thema ‘groen en natuur’ hebben.

Bij het stimuleren van vergroenen van wijken werken we samen met de tuincoaches, de Groene Loper en projecten vanuit Natuur voor Elkaar.

Deze pagina is gebouwd op 07/15/2026 11:54:18 met de export van 07/14/2026 15:02:49